Dlaczego oczy w ciąży są bardziej wrażliwe?
Ciąża jest okresem intensywnych przemian zachodzących w różnych obszarach organizmu kobiety. Zmiany te związane są przede wszystkim ze wzrastającym stężeniem hormonów, głównie progesteronu i estrogenów, które poprzez swoje działanie mogą bezpośrednio wpływać na funkcjonowanie narządu wzroku.
Hormony ciążowe oddziałują na gospodarkę wodno-elektrolitową organizmu. Zwiększający się poziom progesteronu i estrogenów sprzyja zatrzymaniu wody w tkankach, w tym również rogówce. Powstający w jej obrębie obrzęk wpływa na zmianę krzywizny oraz zwiększenie wrażliwości na czynniki zewnętrzne takie jak suche powietrze, promieniowanie UV czy alergeny.
U wielu kobiet zmiany hormonalne wpływają również na skład filmu łzowego, którego rolą jest utrzymanie stałego nawilżenia powierzchni oka. W efekcie dochodzi do ich nadmiernego wysychania, objawiającego się podrażnieniem, pieczeniem, uczuciem piasku pod powiekami oraz łzawieniem. Długotrwale utrzymujący się stan może sprzyjać rozwojowi zespołu suchego oka.
Najczęstsze przyczyny podrażnionych oczu latem w ciąży
Główną przyczyną podrażnionych i wysuszonych oczu jest zaburzenie produkcji oraz struktury filmu łzowego, odpowiedzialnego za nawilżenie powierzchni oka. W okresie letnim u kobiet w ciąży stan ten może się nasilać w wyniku działania czynników zewnętrznych. Do najczęściej występujących należą:
- wysokie temperatury i suche powietrze – nasilają odparowywanie filmu łzowego i sprzyjają przesuszaniu powierzchni oka,
- promieniowanie UV i intensywne światło – zwiększają nadwrażliwość oczu powodując uczucie pieczenia,
- klimatyzacja – silne powietrze przesusza powierzchnię oczu i podrażnia spojówki,
- chlorowana i słona woda – działa drażniąco na powierzchnię oka,
- alergeny m.in. pyłki traw, drzew oraz kurzu – wpływają drażniąco na wrażliwą powierzchnię oka oraz nasilają reakcje alergiczne w tym świąd i zaczerwienienie oczu.
Nie u wszystkich kobiet w ciąży dochodzi do zmian w obrębie filmu łzowego, jednak wymienione czynniki mogą sporadycznie wpływać na jego produkcję, przyczyniając się do występowania podrażnień oczu.
Objawy podrażnienia oczu u ciężarnych
Zmiany hormonalne w połączeniu z czynnikami zewnętrznymi mogą powodować podrażnienie i przesuszenie oczu, które objawiają się:
- pieczeniem oczu,
- suchością oczu,
- uczuciem „piasku pod powiekami”,
- nadmiernym łzawieniem, które stanowi reakcję obronną organizmu, jednak nie wpływa na nawilżenie oczu,
- zaczerwienieniem spojówek,
- uczuciem zmęczenia oczu,
- zamgleniem wzroku.
Dolegliwości te są zazwyczaj przejściowe i w wielu przypadkach ulegają złagodzeniu po zastosowaniu kropli nawilżający do oczu.
Czy podrażnione oczy w ciąży są groźne?

Podrażnione oczy w ciąży zazwyczaj nie stanowią poważnego zagrożenia dla zdrowia, jednak mogą powodować uczucie dyskomfortu oraz wpływać na pogorszenie codziennego funkcjonowania. Długotrwale utrzymujące się przesuszenie może osłabiać mechanizmy obronne narządu wzroku, stanowiąc otwartą drogę dla drobnoustrojów wywołujących infekcje oraz stany zapalne oczu.
Film łzowy oprócz nawilżenia pełni również funkcję ochronną, zabezpieczając powierzchnię oka przed działaniem czynników drażniących oraz wnikaniem chorobotwórczych drobnoustrojów takich jak bakterie czy wirusy. Zaburzenie jego składu oraz zmniejszenie ilości osłabia barierę ochronną oka, ułatwiając przenikanie patogenów. W rezultacie może dochodzić do rozwoju chorób np. bakteryjnego zapalenia spojówek, jęczmienia czy gradówki.
Z tego względu ważne jest regularne nawilżanie powierzchni oka, szczególnie latem, kiedy zwiększa się ryzyko podrażnienia i wysuszenia zwłaszcza u kobiet w ciąży.
Jak bezpiecznie łagodzić podrażnione oczy w ciąży?
W ciąży łagodzenie podrażnionych oczu opiera się na stosowaniu bezpiecznych metod oraz preparatów, których celem jest wsparcie odbudowy naturalnego filmu łzowego, nawilżenie powierzchni oka, złagodzenie objawów podrażnienia oraz ograniczenie ekspozycji oczu na czynniki zewnętrzne.
W tym celu najczęściej stosuje się krople do oczu o działaniu nawilżającym i łagodzącym. Dodatkowo na zewnątrz przy słonecznej pogodzie, zaleca się noszenie okularów przeciwsłonecznych z filtrem UV 400, który chroni oczy przed szkodliwym promieniowaniem UV oraz stanowi dodatkową barierę ograniczającą dostawanie się do oczu drażniących czynników zewnętrznych.
Czy można stosować krople do oczu w ciąży?
Krople do oczu mogą być stosowane w czasie ciąży, jednak należy zwrócić szczególną uwagę na ich zawartość. Zaleca się wybór preparatów o jak najprostszym składzie, zawierającym substancje nawilżające i łagodzące, których działanie zbliżone jest do naturalnego filmu łzowego. Dodatkowo istotne jest, aby nie zawierały one konserwantów, które mogą zwiększać ryzyko reakcji alergicznych (szczególnie w okresie ciąży) oraz wykazywać działanie drażniące na powierzchnię oka.
Jednymi z częściej wybieranych preparatów są krople zawierające w składzie sól kwasu hialuronowego (hialuronian sodu) lub ektoinę, wykazujące silne działanie nawilżające i łagodzące. Substancje te wspierają odbudowę filmu łzowego oraz pomagają zmniejszyć uczucie suchości i pieczenia.

To jest wyrób medyczny
Używaj go zgodnie z instrukcją używania lub etykietą.Jako uzupełnienie kropli można stosować również sól fizjologiczną, czyli izotoniczny roztwór chlorku sodu (0,9% NaCl), dostępny w jednodawkowych ampułkach. Preparat ten wykorzystuje się głównie do obfitego przemywania oczu w celu usunięcia z powierzchni zanieczyszczeń i alergenów. Niekiedy stosowany jest doraźnie, aby zapewnić krótkotrwałe nawilżenie oczu.

To jest wyrób medyczny.
Używaj go zgodnie z instrukcją używania lub etykietą.Krople do oczu z ektoiną
Krople do oczu zawierające ektoinę są jednym ze skutecznych produktów wspierających nawilżenie oczu oraz łagodzenie objawów podrażnienia.
Ektoina jest naturalną cząsteczką, wykazującą właściwości ochronne, łagodzące i nawilżające. Na powierzchni oka tworzy specjalną powłokę, która zabezpiecza przed działaniem drażniących czynników zewnętrznych oraz ogranicza nadmierne odparowywanie wody. Dzięki temu wspiera utrzymanie filmu łzowego, optymalnego poziomu nawilżenia powierzchni oka oraz wspomaga regenerację podrażnionych oczu. Dodatkowo może złagodzić uczucie pieczenia, suchości i dyskomfortu.
Ektoina stosowana w kroplach do oczu uznawana jest za substancję o wysokim profilu bezpieczeństwa, zwłaszcza u kobiet w ciąży borykających się z nadmiernym przesuszeniem oraz podrażnieniem oczu. Krople z ektoiną stanowią również jeden z elementów wspomagających terapię zespołu suchego oka.

To jest wyrób medyczny.
Używaj go zgodnie z instrukcją używania lub etykietą.Domowe sposoby na piekące oczy w ciąży latem
W przypadku łagodnych objawów podrażnienia oczu latem w okresie ciąży oprócz stosowania kropli, pomocne mogą być proste domowe sposoby wspierające naturalne nawilżenie powierzchni oka i ograniczające działanie czynników drażniących. Do najczęściej stosowanych należą:
- nawilżanie powietrza – w gorące dni bardzo często towarzyszy nam suche powietrze również w zamkniętych pomieszczeniach, aby nawilżyć powietrze i złagodzić skutki jego drażniącego działania warto zaopatrzyć się w nawilżacz powietrza. Stosowany regularnie przynosi ulgę podrażnionym oczom,
- ograniczenie przebywania w klimatyzowanych pomieszczeniach – klimatyzacja jest źródłem suchego powietrza działającego drażniąco na powierzchnię oczu,
- przemywanie oczu solą fizjologiczną – usuwa drażniące czynniki zewnętrzne z powierzchni oka,
- dbanie o właściwe nawodnienie – wpiera prawidłowe wytwarzanie filmu łzowego, u kobiet w ciąży zalecane jest zwiększone picie wody nawet do 3l dziennie,
- noszenie okularów przeciwsłonecznych z filtrem UV – chronią przed drażniącym wpływem światła słonecznego.
Czego unikać przy podrażnionych oczach w ciąży?
Przy występującym podrażnieniu oczu w ciąży ważne jest unikanie czynników, które mogą nasilać dolegliwości oraz dodatkowo osłabiać naturalny film łzowy. Niewskazane jest długotrwałe korzystanie z ekranów bez regularnych przerw, ze względu na zmniejszoną częstotliwość mrugania oraz negatywny wpływ światła niebieskiego, mogących zwiększać ryzyko przesuszenia powierzchni oka. Warto ograniczyć przebywanie w pomieszczeniach z klimatyzacją, gdzie suche powietrze dodatkowo nasila dyskomfort oraz nadmiernej ekspozycji na promieniowanie słoneczne bez odpowiedniej ochrony oczu.
Kluczowe znaczenie ma również ograniczenie pocierania oczu, które może dodatkowo podrażniać oraz prowadzić do powstania mikrourazów w obrębie gałki ocznej. W okresie nasilonych objawów zaleca się zaprzestanie stosowania soczewek kontaktowych, szczególnie jeśli wcześniej powodowały uczucie suchości i dyskomfort.
Ostrożność należy zachować również przy wyborze kropli do oczu. Warto sięgać po preparaty bez konserwantów, aby zapobiec dodatkowemu podrażnieniu powierzchni oka.
Kiedy zgłosić się do lekarza?
W większości przypadków występujące podrażnienie oczu w okresie ciąży ma charakter przejściowy i ustępuje po zastosowaniu kropli nawilżający oraz domowych metod. Jeśli jednak objawy utrzymują się lub nasilają, wskazana jest konsultacja lekarska.
Sygnałem do wizyty u specjalisty może być również pojawienie się nowych objawów, niezwiązane z suchością oczu takie jak ból w obrębie oka, obecność ropnej wydzieliny, zaczerwienienie spojówek utrzymujące się kilka dni, zamglone widzenie lub nasilenie nadwrażliwości na światło.
W okresie ciąży częstym zjawiskiem jest także przejściowe pogorszenie ostrości widzenia, związane ze zmianami w kształcie i uwodnieniu rogówki. Dolegliwość ta zazwyczaj ustępuje samoistnie kilka tygodni po porodzie, jednak i w tym przypadku warto skonsultować się z lekarzem w celu oceny prawidłowości funkcjonowania narządu wzroku.
Bibliografia:
- Agnieszka Kubicka-Trząska, Izabella Karska-Basta, Joanna Kobylarz, Bożena Romanowska-Dixon – Wpływ ciąży na narząd wzroku; Klinika Oczna 2008, 110 (10-12)
- Marta Misiuk-Hojło , Karolina Dembska , Marek Murawski – Problemy okulistyczne u ciężarnych – aspekty praktyczne; Gin Prakt 2006; 88: 2: 20-23
- Anna Zaleska-Żmijewska – Rola lekarza POZ w leczeniu najczęstszych schorzeń powierzchni oka; Lekarz POZ 4/2016
- Ulotka produktu Alectoin, Nebu-dose Isotonic






