- Zwiększone zapotrzebowanie – kobiety karmiące piersią potrzebują 550 mg choliny dziennie – o 100 mg więcej niż w ciąży, co jest trudne do osiągnięcia wyłącznie poprzez dietę.
- Kluczowa rola dla mózgu dziecka – cholina w mleku matki bezpośrednio wpływa na rozwój układu nerwowego niemowlęcia, wspierając pamięć, szybkość przetwarzania informacji i funkcje poznawcze.
- Wsparcie zdrowia matki – odpowiednia podaż choliny chroni wątrobę karmiącej matki, wspiera funkcje poznawcze i pomaga regulować poziom homocysteiny.

Czym jest cholina i jaką rolę odgrywa w organizmie?
Cholina, określana niekiedy jako witamina B4, to związek chemiczny pełniący w organizmie człowieka różnorakie funkcje. Jest prekursorem acetylocholiny – neuroprzekaźnika odpowiedzialnego za funkcjonowanie pamięci, koncentracji i kontroli mięśni. Cholina odgrywa także kluczową rolę w budowie błon komórkowych, metabolizmie tłuszczów.
W okresie laktacji cholina staje się jeszcze bardziej istotna. Przechodzi z organizmu matki do mleka kobiecego, stanowiąc podstawowy składnik odżywczy dla rozwijającego się mózgu niemowlęcia. To właśnie w pierwszych miesiącach życia mózg dziecka rozwija się najintensywniej, a cholina jest niezbędna do prawidłowego formowania się połączeń nerwowych.
Zwiększone zapotrzebowanie w okresie laktacji
Zalecane dzienne spożycie choliny w ciąży wynosi 450 mg, natomiast dla kobiet karmiących piersią dawka ta wzrasta do 550 mg. Taka ilość odpowiada spożyciu około 4 jaj kurzych dziennie, co dla większości kobiet może być trudne do osiągnięcia wyłącznie poprzez dietę. W diecie europejskich kobiet ciężarnych średnie spożycie choliny szacuje się na 336 mg na dobę, co oznacza, że znaczna część kobiet nie otrzymuje wystarczających ilości tego składnika już w okresie ciąży.
Wpływ choliny na zdrowie matki karmiącej
Dla karmiącej matki cholina odgrywa wieloraką rolę w utrzymaniu optymalnego stanu zdrowia. Przede wszystkim wspiera prawidłowe funkcjonowanie wątroby, która w okresie laktacji jest szczególnie obciążona procesami metabolicznymi. Cholina wpływa również na funkcje poznawcze matki. W okresie laktacji wiele kobiet doświadcza tzw. „mózgu karmiącej”, charakteryzującego się trudnościami z koncentracją i pamięcią. Cholina uczestniczy w metabolizmie homocysteiny, której podwyższony poziom może zwiększać ryzyko chorób sercowo-naczyniowych.
Kluczowa rola choliny w rozwoju dziecka
Znaczenie choliny dla rozwoju dziecka trudno przecenić. Cholina odgrywa szczególnie ważną rolę w rozwoju mózgu i badacze wykazali, że może wpływać na pamięć niemowląt. Spożycie choliny przez ciężarną matkę, a później przez niemowlę bezpośrednio wpływa na rozwój mózgu.
Suplementacja choliny w czasie ciąży jest związana z szybszym przetwarzaniem informacji u niemowląt i poprawą pamięci. Badania potwierdziły pozytywny wpływ choliny na rozwój i funkcjonowanie mózgu dziecka. Wpływ choliny na pamięć wydaje się występować jako efekt synergiczny z innym ważnym składnikiem odżywczym: kwasem dokozaheksaenowym (DHA).
Cholina jest także istotna w prewencji wad wrodzonych. Niskie spożycie choliny przez matkę lub niskie stężenie choliny w krążeniu były związane z wyższym ryzykiem wystąpienia wad cewy nerwowej u potomstwa.
Źródła choliny w diecie
Cholina występuje naturalnie w wielu produktach spożywczych, głównie pochodzenia zwierzęcego. Do najbogatszych źródeł należą:
Produkty zwierzęce:
- Jaja kurze (szczególnie żółtka) – około 140 mg choliny w jednym jajku
- Wątróbka wołowa – około 350 mg w 100g
- Łosoś – około 56 mg w 100g
- Kurczak – około 76 mg w 100g
- Mleko i produkty mleczne
Produkty roślinne:
- Kapustne warzywa (brokuły, kalafior, kapusta, brukselka)
- Rośliny strączkowe (fasola, soja, soczewica)
- Orzechy i nasiona (migdały, nasiona słonecznika)
- Pełnoziarniste produkty zbożowe
Mimo dostępności choliny w produktach spożywczych, osiągnięcie zalecanego dziennego spożycia 550 mg wyłącznie poprzez dietę może być wyzwaniem.
Suplementacja choliny – kiedy i dlaczego?
Preparaty zawierające cholinę, zostały specjalnie opracowane z myślą o potrzebach kobiet karmiących. Zawierają cholinę w optymalnej formie i dawce, która uzupełnia niedobory diety codziennej. Dodatkowo, często zawierają inne składniki wspomagające laktację i zdrowie matki między innymi kwasy DHA, jod czy kwas foliowy, tworząc kompleksowe wsparcie w tym ważnym okresie.
Dla mamy po porodzie
Bibliografia
- Caudill, M. A. (2010). Pre- and postnatal health: Evidence of increased choline needs. Journal of the American Dietetic Association, 110(8), 1198-1206. Dostęp online: https://doi.org/10.1016/j.jada.2010.05.009
- Jiang, X., West, A. A., & Caudill, M. A. (2014). Maternal choline supplementation: A nutritional approach for improving offspring health? Trends in Endocrinology & Metabolism, 25(5), 263-273. Dostęp online: https://doi.org/10.1016/j.tem.2014.02.001
- Korsmo, H. W., Jiang, X., & Caudill, M. A. (2019). Choline: Exploring the growing science on its benefits for moms and babies. Nutrients, 11(8), 1823. Dostęp online: https://doi.org/10.3390/nu11081823
- Lewis, E. D., Richard, C., Larsen, B. M., & Field, C. J. (2018). The importance of human milk for immunity in preterm infants. Clinics in Perinatology, 44(1), 23-47. Dostęp online: https://doi.org/10.1016/j.clp.2016.11.008











