Co to jest kolka niemowlęca? Jakie są przyczyny kolki?

Kolka niemowlęca to zespół objawów u zdrowego dziecka, z których najbardziej znanym jest nieutulony płacz. Prawdziwa kolka niemowlęca nie zagraża maluchowi i nie wpływa negatywnie na jego rozwój. Nie są do końca poznane mechanizmy, jakie odpowiadają za kolkę, jednak największa role przypisuje się niedojrzałości układu pokarmowego. Nieskoordynowana motoryka jelit i zaburzony pasaż gazów powoduje bolesne wzdęcia brzucha.

Jak rozpoznać kolkę niemowlęcą? Opracowano dwa kryteria, którymi należy się kierować, diagnozując kolkę niemowlęcą i różnicując ją z innymi, poważniejszymi schorzeniami.

Kryteria Wessela, opracowane w 1954 roku przez amerykańskiego pediatrę Morissa Wessela, zwane są również „regułą trzech”. Jak kolkę niemowlęcą diagnozuje się wg Wessela? Najważniejsze założenia:

  • dziecko jest zdrowe,
  • płacz jest bardzo intensywny, o niewyjaśnionej przyczynie,
  • płacz trwa nieprzerwanie co najmniej 3 godziny w przeciągu doby, co najmniej 3 razy w tygodniu, przez co najmniej 3 tygodnie.

Kryteria rzymskie II i ich założenia:

  • brak uchwytnej przyczyny płaczu,
  • płacz trwa przez co najmniej 3 godziny, 3 razy w tygodniu przez tydzień,
  • dziecko rozwija się prawidłowo.

Kolka niemowlęca ujawnia się w 3.-4. tygodniu życia i samoistnie znika do końca 3. miesiąca.

Jolanta rusin

Kolka z powodu nietolerancji laktozy

Kolkę niemowlęcą różnicuje się z kolką związaną z nietolerancją laktozy. Kolka z nietolerancji laktozy daje bardzo podobne objawy, jednak powodem jej powstawania jest zbyt mała produkcja laktazy – enzymu trawiącego laktozę – w stosunku do zapotrzebowania. Pojawia się już w pierwszym tygodniu życia malucha, trwa do końca 6.-7. miesiąca. Niestrawiona laktoza fermentuje w jelitach, powodując bóle brzucha i wzdęcia. Jeśli mama karmi piersią, nie powinna odstawiać malucha, tylko ściągać pierwszą porcję mleka, dodawać do niej enzymu, a następnie przystawić dziecko. Mleko pierwszej fazy jest bogatsze w laktozę niż mleko drugiej fazy. Po karmieniu odciągnięte mleko można z powodzeniem podać dziecku.


zdjęcie rodziny w małym zielonym kole
Polecane przez rodziców:
krople zawierające enzym laktazę, który poprawia trawienie laktozy, zwłaszcza u niemowląt
dwa rodzaje laktazy - szersze zastosowanie już od pierwszych dni życia
można stosować zarówno podczas karmienia piersią, jak i mlekiem modyfikowanym
Kolzym

W zależności od preparatu enzym można podawać nie tylko do odciągniętego mleka kobiecego, ale również do mleka modyfikowanego lub bezpośrednio dziecku przed posiłkiem. Warto zwrócić uwagę, aby wybrany produkt był bezpieczny dla dzieci. Zawartość kilku rodzajów laktazy, jak np. w kroplach Kolzym (laktaza kwaśna i neutralna), pozwala na działanie w szerszym zasięgu pH od standardowych preparatów.

Kolka może być również spowodowana refluksem żołądkowo-przełykowym czy alergią na białko mleka krowiego. Aby dobrze zdiagnozować powód kolki i wykluczyć poważne schorzenia – warto zasięgnąć opinii pediatry.

W przypadku kolki spowodowanej alergia na białko mleka krowiego, u dziecka karmionego piersią nie zmienia się sposób żywienia, ale mama musi zrezygnować z produktów, które zawierają białko.

Jakie są objawy kolki niemowlęcej?

Najbardziej charakterystycznym objawem kolki są kilkugodzinne ataki nieprzerwanego płaczu. Rozpoczynają się i kończą bez żadnej przyczyny, najczęściej mają miejsce w godzinach nocnych i wieczornych. Dziecko jest rozdrażnione, niespokojne, nie może zasnąć.

Brzuch malucha jest wzdęty, bolesny. Powłoki brzuszne są bardzo napięte, wyglądają jak piłeczka. Słychać przelewania w jelitach, odchodzi duża ilość gazów. Stolec jest zielonkawy, o wyraźnie kwaśnym zapachu. Wodnisty i luźny, czasem tryskający, ze śluzem.

Jolanta Rusin

Oprócz wyraźnych objawów ze strony układu pokarmowego – dziecko rozwija się bardzo dobrze.

Co zrobić, gdy maluch ma kolkę?

Jeśli maluch cierpi z powodu kolek, najlepiej uzbroić się w cierpliwość i wypróbować kilka domowych sposobów:

  • masaż brzucha – wykonany ciepłymi dłońmi rodzica jest w stanie rozluźnić napięte mięśnie brzucha i pobudzić pasaż jelit;
  • ciepła kąpiel, np. w wiaderku – woda działa relaksująco i odprężająco;
  • termofor z pestek wiśni – ciepło rozluźnia mięśnie brzucha, a pestki wiśni są bezpieczniejsze dla dziecka od wody, gdyż słabiej się nagrzewają, ale dłużej oddają ciepło;
  • układanie malucha na brzuchu – pozwala na szybsze pozbycie się uciążliwych gazów,
  • karmienie w pozycji, gdzie głowa jest wyżej niż reszta ciała i odbijanie po posiłku;
  • podawanie pro- i prebiotyków,
  • stosowanie symetykonu.

Jak zapobiegać kolce u najmłodszych?

Nie można zapobiegać kolce niemowlęcej. Wynika ona z niedojrzałości układu pokarmowego, więc znika w momencie stabilizacji jego funkcjonowania.

Można podejmować próby zmniejszenia częstości ataków płaczu. Na pewno pozytywnie na dziecko wpłynie ograniczenie bodźców, odpowiednia ilość pokarmu (zbyt dużo mleka w porównaniu z masą ciała przeciąża układ pokarmowy), dbanie o odpowiednią florę bakteryjną jelit, odbijanie malucha po karmieniu oraz spokój rodzica.

Kolka to powszechny problem, na który nie ma dobrego lekarstwa. Metoda prób i błędów najlepiej sprawdzi się w odkryciu sposobu, jaki zadziała na konkretnego malca. Mnóstwo cierpliwości i wiedza, że dziecku nie dzieje się krzywda może pomóc przetrwać trudne tygodnie.