Katar sienny – co to jest?

Katar sienny jest objawem alergicznego nie偶ytu nosa (ANN). Pojawia si臋 w wyniku alergii IgE-zale偶nej. Najcz臋艣ciej wziewnej, ale te偶 pokarmowej i kontaktowej. Powoduje zapalenie b艂ony 艣luzowej nosa, a w konsekwencji wyciek wodnistej wydzieliny, napadowe kichanie, sw臋dzenie nosa i inne dolegliwo艣ci. 


Uwolnij si臋 od uci膮偶liwych objaw贸w alergii

Czym jest alergia IgE zale偶na? To nieprawid艂owa reakcja uk艂adu odporno艣ciowego, kt贸ry po kontakcie z regu艂y niegro藕nym czynnikiem, rozpoznaje go jako intruza. Dlatego uruchamia produkcj臋 swoistych przeciwcia艂 (immunoglobulin IgE) oraz lawin臋 proces贸w obronnych, daj膮cych si臋 rozpozna膰, jako objawy alergicznego nie偶ytu nosa. G艂贸wnym mediatorem reakcji alergicznej i zapalnej jest histamina. Uwalniania z naczy艅 krwiono艣nych powoduje zapalenie b艂ony 艣luzowej nosa, obrz臋k i wodnisty katar. 

Katar sienny zalicza si臋 do jednych z najcz臋stszych alergii. Szacuje si臋, 偶e dotyczy nawet 25% Polak贸w. Chocia偶 cz臋sto nazywany jest sezonowym, mo偶e wyst臋powa膰 w dowolnym momencie roku. Osoby wra偶liwe na py艂ki leszczyny, borykaj膮 si臋 z nim przewa偶nie zim膮, a zw艂aszcza w lutym. U alergik贸w uczulonych na orzeszki ziemne (arachidowe), katar sienny mo偶e pojawia膰 si臋 po zjedzeniu fistaszk贸w, a w przypadku alergii krzy偶owej, tak偶e po spo偶yciu soczewicy, fasoli, zielonego groszku czy innych ro艣lin str膮czkowych (s膮 nimi te偶 same orzeszki ziemne). 

Przeczytaj tak偶e: Alergia sk贸rna u dziecka – s艂oneczna, pokarmowa czy kontaktowa?


zdj臋cie rodziny w ma艂ym zielonym kole
艁agodzi objawy alergicznego nie偶ytu nosa, bezpieczny dla dzieci
wspomaga profilaktyk臋 i leczenie objaw贸w alergicznego nie偶ytu nosa
dzi臋ki zawarto艣ci ektoiny 艂agodzi objawy alergicznego nie偶ytu nosa
nie wywo艂uje skutk贸w ubocznych, nie zawiera konserwant贸w
EctoClarin

Czy katar sienny jest zara藕liwy?

Katar sienny mo偶e utrzymywa膰 si臋 przez wiele tygodni, co znacznie utrudnia codzienne funkcjonowanie. Osoby, kt贸re co chwil臋 musz膮 wyciera膰 nos chusteczk膮, obawiaj膮 si臋, czy katar sienny jest zara藕liwy. Odpowied藕 brzmi: nie. Katarem siennym nie mo偶na nikogo zarazi膰, bo nie wywo艂uj膮 go chorobotw贸rcze drobnoustroje. Powstaje w wyniku nieprawid艂owej reakcji uk艂adu odporno艣ciowego na dany czynnik, jak py艂ki traw czy roztocza. 

Wyj膮tkiem jest sytuacja, kiedy na alergi臋 nak艂ada si臋 infekcja. Pierwszym jej objawem cz臋sto jest wodnisty katar, podobny do siennego, a tak偶e os艂abienie organizmu, podniesienie temperatury cia艂a i inne dolegliwo艣ci. Alergiczny nie偶yt nosa 艂atwo pomyli膰 z r贸偶nego pochodzenia infekcjami kataralnymi. Zw艂aszcza, je艣li wyst臋puj膮 w sezonie infekcyjnym. Dlatego, chocia偶 katar sienny nie jest zaka藕ny, mo偶e by膰 pomylony z katarem wirusowym, kt贸rym ju偶 mo偶na kogo艣 zarazi膰. Aby do tego nie dopu艣ci膰, trzeba zawsze dba膰 o higien臋 nosa, czyli:

  • u偶ywa膰 jednorazowych chusteczek,
  • nosi膰 maseczki ochronne,
  • zas艂ania膰 nos podczas kichania przedramieniem (nigdy d艂oni膮!),
  • cz臋sto my膰 i dezynfekowa膰 r臋ce. 
mama z katarem i dziecko

Przyczyny kataru siennego

G艂贸wn膮 przyczyn膮 kataru siennego s膮 alergeny wziewne. Najcz臋艣ciej to:

  • py艂ki ro艣lin wiatropylnych (traw, zb贸偶 uprawnych, chwast贸w),
  • alergeny kurzu domowego i roztoczy m膮cznych,
  • sier艣膰, nask贸rek i wydzieliny zwierz膮t,
  • grzyby ple艣niowe i dro偶d偶opodobne. 

Rzadziej za alergiczny nie偶yt nosa odpowiadaj膮 alergeny pokarmowe. Tak dzieje si臋 mi臋dzy innymi w wyniku alergicznej reakcji krzy偶owej pomi臋dzy alergenami pokarmowymi i wziewnymi. Opr贸cz wspomnianego ju偶 przyk艂adu z fistaszkami, alergia krzy偶owa dotyczy zale偶no艣ci mi臋dzy uczuleniem na py艂ki leszczyny i jab艂ka, gruszki, brzoskwinie czy orzechy laskowe. Z kolei osoby wra偶liwe na pylenie brzozy mog膮 by膰 nadwra偶liwe na wy偶ej wymienione owoce, a tak偶e seler i marchew. 

Przyczyn膮 kataru siennego bywaj膮 te偶 alergeny kontaktowe. Dotyczy to przede wszystkim os贸b zawodowo nara偶onych na ci膮g艂y kontakt z czynnikiem dra偶ni膮cym. Mog膮 nim by膰 lateksowe r臋kawiczki, py艂 z ziaren zb贸偶, enzymy w 艣rodkach czysto艣ci oraz zwi膮zki drobnocz膮steczkowe jak nikiel i sole platyny, barwniki i bezwodniki kwas贸w. 

Poniewa偶 jednak za katar sienny w g艂贸wnej mierze odpowiadaj膮 alergeny wziewne, skupimy si臋 teraz na ich dok艂adniejszym opisaniu z podzia艂em na pory roku.

Co mo偶e wywo艂ywa膰 katar sienny wiosn膮?

W drugiej po艂owie marca najintensywniej pyliolcha, wierzba i brzoza, a w mniejszym stopniu grab i topola. Opr贸cz py艂k贸w ro艣lin w powietrzu utrzymuj膮 si臋 w 艣rednim st臋偶eniu alergeny grzyb贸w z rodzaj贸w Cladosporium, Alternaria, Aspergilus i Penicillium. Marzec i kwiecie艅 to do艣膰 trudny czas dla alergik贸w. Osoby wra偶liwe na powy偶sze alergeny mog膮 odetchn膮膰 z ulg膮 dopiero pod koniec maja, chocia偶 wtedy te偶 zaczyna si臋 okres pylenia traw i pokrzyw. Katar sienny w maju mog膮 wywo艂ywa膰 te偶 py艂ki d臋bu

Co mo偶e wywo艂ywa膰 katar sienny latem?

Lato to czas intensywnego pylenia traw. Od ko艅ca maja w艂a艣ciwie do pocz膮tku wrze艣nia w powietrzu unosz膮 si臋 py艂ki tymotki 艂膮kowej, wetliny 艂膮kowej, kupk贸wki pospolitej i kostrzewy 艂膮kowej. Najci臋偶szy dla wra偶liwych na te alergeny jest pierwszy miesi膮c wakacji. Wtedy te偶 w powietrzu zawieszone s膮 alergeny pokrzywy, bylicy, szczawiu i komosy ry偶owej. Lipiec to te偶 czas pylenia lipy drobnolistnej, co rokrocznie odczuwaj膮 alergicy z ca艂ej Polski. Je艣li chodzi o katar sienny w sierpniu dotyka przede wszystkim uczulonych na bylin臋 i ambrozj臋 oraz zarodniki grzyb贸w Cladosporium Alternaria.  

Co mo偶e wywo艂ywa膰 katar sienny jesieni膮?

Katar sienny jesieni膮 mog膮 jeszcze wywo艂ywa膰 py艂ki traw i chwast贸w, cho膰 ich st臋偶enie w tym czasie jest stosunkowo niskie i stopniowo zanika. Nabiera za to na sile pylenie grzyb贸w. Koniec lata i jesie艅 to cykliczny czas ich zarodnikowania. W pierwszym tygodniu wrze艣nia najbardziej dokuczliwe s膮 alergeny Cladosporium Alternaria. Pod koniec pa藕dziernika tak偶e AspergillusPrzyczyn膮 kataru siennego w pa藕dzierniku staj膮 te偶 alergeny kurzu domowego i roztoczy. Chocia偶 ciep艂e, suche powietrze im nie s艂u偶y, po w艂膮czeniu kaloryfer贸w wzbijaj膮 si臋 w powietrze i s膮 w nim zawieszone. Jesie艅 to pora na wyci膮gni臋cie z szafek urz膮dze艅 antyalergicznych. Przydadz膮 si臋 przynajmniej od jesieni do wczesnej wiosny. 

Co mo偶e wywo艂ywa膰 katar sienny zim膮? 

Zim膮 najbardziej dokuczliwe s膮 dwa rodzaje alergen贸w wziewnych – roztocza kurzu domowego i zarodniki grzyb贸w ple艣niowych. Niskie temperatury powietrza i smog nie zach臋caj膮 do cz臋stego wietrzenia pomieszcze艅, dlatego pe艂no w nich py艂k贸w kurzu. Ograniczona wentylacja sprzyja te偶 rozwojowi wewn膮trzdomowych gatunk贸w grzyb贸w ple艣niowych. Aspergillus Penicillium s膮 wprawdzie alergenami ca艂orocznymi, ale wy偶sze ich st臋偶enie zauwa偶a si臋 zim膮 i wczesn膮 wiosn膮. O ile pod koniec roku alergicy maj膮 chwil臋 wytchnienia od uczulaj膮cych py艂k贸w ro艣lin, o tyle na pocz膮tku roku alergie zn贸w daj膮 o sobie zna膰. Za katar sienny w styczniu mo偶e odpowiada膰 pyl膮ca leszczyna, kt贸ra rozpoczyna nowy sezon alergiczny. 

Dowiedz si臋 wi臋cej: Co pyli w lutym – py艂ki jakich ro艣lin?


Uwolnij si臋 od uci膮偶liwych objaw贸w alergii

Objawy kataru siennego

Katar sienny jest objawem alergicznego nie偶ytu nosa, kt贸ry przebiega podobnie jak przezi臋bienie. W obu przypadkach pojawia si臋 wodnista wydzielina, uczucie blokady nosa, kaszel, zm臋czenie i os艂abienie. Jak zatem rozr贸偶ni膰 alergi臋 od przezi臋bienia?

Katar sienny w przeciwie艅stwie do infekcyjnego cz臋sto powoduje:

  • napadowe kichanie, 
  • 艣wi膮d nosa,
  • 艣wi膮d i zaczerwienienie spoj贸wek,
  • 艣wi膮d podniebienia i gard艂a. 

Z kolei podczas infekcji inaczej ni偶 podczas alergii, zwykle pojawia si臋:

  • b贸l gard艂a,
  • gor膮czka,
  • uog贸lniony b贸l. 

Oczywi艣cie mo偶e si臋 zdarzy膰, zw艂aszcza podczas kataru siennego u dzieci, 偶e wzro艣nie temperatura cia艂a. B臋dzie to jednak nieznaczny wzrost, wskazuj膮cy bardziej na stan podgor膮czkowy ni偶 gor膮czk臋. Poza tym alergia wywo艂uje tak偶e inne dolegliwo艣ci og贸lnoustrojowe. Osoby cierpi膮ce na katar sienny mog膮 odczuwa膰 b贸le g艂owy i pogorszenie nastroju. Mog膮 te偶 mie膰 problemy z koncentracj膮 i uczeniem si臋 oraz spokojnym snem. 

Objawy kataru siennego u wi臋kszo艣ci os贸b nasilaj膮 si臋 w nocy i wczesnym rankiem. Wynika to z cyklu dobowego alergen贸w. Py艂ki ro艣lin osi膮gaj膮 najwy偶sze st臋偶enie w powietrzu w godzinach nocnych i porannych, a zarodniki grzyb贸w Penicillium oko艂o p贸艂nocy. Lej膮cy si臋 katar, napady kichania i 艣wi膮d utrudniaj膮 zasypianie i przerywaj膮 sen. Wywo艂uj膮 zm臋czenie, kt贸re pot臋guje problemy z koncentracj膮 i zapami臋tywaniem. 

Przed艂u偶aj膮cy si臋 alergiczny nie偶yt nosa niesie ryzyko wyst膮pienia powik艂a艅. Najcz臋stszym jest bakteryjne zapalenie zatok i zapalenie ucha 艣rodkowego. Katar sienny wyst臋puj膮cy sezonowo mo偶e wsp贸艂wyst臋powa膰 z nadreaktywno艣ci膮 oskrzeli w okresie pylenia. Z kolei alergie ca艂oroczne mog膮 doprowadzi膰 do rozwoju astmy. 

Objawy kataru siennego u dzieci

Katar sienny u dzieci pojawia si臋 najcz臋艣ciej w wieku szkolnym. U m艂odszych wodnista wydzielina z nosa cz臋艣ciej ma pod艂o偶e wirusowe ni偶 alergiczne. Objawy alergicznego nie偶ytu nosa u dzieci s膮 podobne jak te wy偶ej opisane. Ponadto o tym, 偶e dziecko jest alergikiem mog膮 艣wiadczy膰 cienie pod oczami, 艂atwa m臋czliwo艣膰 i sucha, atopowa sk贸ra

dziecko z objawami kataru siennego

Rodzaje kataru siennego

Katar sienny ze wzgl臋du na czas trwania dzieli si臋 na:

  • okresowy, wyst臋puje przez cztery dni w tygodniu lub przez okres do czterech tygodni;
  • przewlek艂y, wyst臋puje cz臋艣ciej ni偶 cztery razy w tygodniu i trwa przez ponad cztery tygodnie.

Ze wzgl臋du na rodzaj uczulaj膮cych alergen贸w wyr贸偶nia si臋:

  • katar sienny sezonowy, wywo艂ywany przez alergeny sezonowe, objawia si臋 przede wszystkim wodnist膮 wydzielin臋 z nosa;
  • katar sienny ca艂oroczny, wywo艂ywany przez alergeny ca艂oroczne, objawia si臋 przede wszystkim zatkanym nosem. 

Jeszcze jednym kryterium podzia艂u jest nasilenie objaw贸w alergicznego nie偶ytu nosa. 

  • Je艣li katar sienny nie jest zbyt uci膮偶liwy, nie wywo艂uje problem贸w z zasypianiem ani wykonywaniem codziennych czynno艣ci, ANN ma 艂agodny przebieg
  • Je艣li jednak wi膮偶e si臋 z k艂opotliwymi dolegliwo艣ciami, powoduje bezsenno艣膰, problemy w nauce czy pracy i uniemo偶liwia normalne funkcjonowanie, ANN ma umiarkowany lub ci臋偶ki przebieg

Jak rozpozna膰 alergiczny nie偶yt nosa i katar sienny?

Alergiczny nie偶yt nosa rozpoznaje si臋 na podstawie wywiadu i objaw贸w. Badanie potwierdzaj膮ce diagnoz臋 to punktowe alergiczne testy sk贸rne. Polegaj膮 na na艂o偶eniu na sk贸r臋 kilku kropli preparatu zawieraj膮cego dane alergeny, im bardziej pod ich wp艂ywem si臋 zaczerwieni, tym wi臋ksze prawdopodobie艅stwo, 偶e uczula. 

Punktowe testy sk贸rne s膮 czu艂e, niedrogie i daj膮 szybki wynik, dlatego uznaje si臋 je za z艂oty standard rozpoznawania ANN. Minusem jest to, 偶e nie wykonuje si臋 ich u ma艂ych dzieci (poni偶ej 4. roku 偶ycia). To przede wszystkim kwestia bezpiecze艅stwa. Te testy s艂u偶膮 rozpoznaniu alergii IgE-zale偶nej, typu natychmiastowego. Mog膮 zatem wywo艂a膰 siln膮 i niebezpieczn膮 reakcj臋 alergiczn膮. Inna sprawa, 偶e wymagaj膮 wsp贸艂pracy z ma艂ym pacjentem, czego trudno egzekwowa膰 od niemowl膮t czy nawet trzylatk贸w. Gotowe na to s膮 dopiero przedszkolaki, kt贸re potrafi膮 si臋 ju偶 sprawnie komunikowa膰 i kt贸rych sk贸ra jest odpowiednio wra偶liwa, dzi臋ki czemu spada ryzyko otrzymania wyniku fa艂szywie ujemnego.

Diagnostyka u maluszk贸w opiera si臋 przede wszystkim na obserwacji. Je艣li rodzic贸w martwi katar sienny u niemowlaka w pierwszej kolejno艣ci zaleca si臋 eliminacj臋 potencjalnie uczulaj膮cych czynnik贸w. Najcz臋艣ciej okazuj膮 si臋 nimi alergeny pokarmowe, kt贸re test punktowe mog膮 wykry膰 w oko艂o 50%. Je艣li po ich odstawieniu katar ust膮pi, mo偶na podejrzewa膰 alergi臋. 

W diagnostyce alergicznego nie偶ytu nosa u dzieci poni偶ej 4. roku 偶ycia stosuje si臋 testy z krwi, oznaczaj膮ce poziom IgE dla konkretnej kompozycji alergen贸w. Innowacyjn膮 metod膮 rozpoznawania alergii jest badanie molekularne wykrywaj膮ce pojedyncze komponenty alergenowe. Nowoczesn膮 metod膮 jest r贸wnie偶 badanie cytologiczne (wymaz z nosa). Podwy偶szony poziom eozynofil贸w w pobranej wydzielinie mo偶e wskazywa膰 na alergiczny nie偶yt nosa u dzieci. W wybranych przypadkach przeprowadza si臋 rynoskopi臋, endoskopi臋 a tak偶e tomografi臋 komputerow膮 nosa i zatok przynosowych. 

Jak leczy膰 katar sienny?

W leczeniu kataru siennego w pierwszej kolejno艣ci nale偶y zadba膰 o rozpoznanie i eliminacj臋 uczulaj膮cych czynnik贸w. R贸wnie wa偶ne jest odpowiednie stosowanie lek贸w przepisanych przez lekarza oraz dbanie o higien臋 nosa. Dobrze te偶 przeanalizowa膰 stosowan膮 diet臋, zw艂aszcza w przypadku ryzyka wyst膮pienia alergii krzy偶owych. 

Leki na katar sienny

Leczenie farmakologiczne alergicznego nie偶ytu nosa lekarz dobiera na podstawie indywidualnych wskaza艅. W艣r贸d lek贸w na katar sienny s膮:

  • glikokortykosteroidy – podawane donosowo, najcz臋艣ciej zalecane ze wzgl臋du na wysok膮 skuteczno艣膰 i korzystny profil bezpiecze艅stwa,
  • leki przeciwhistaminowe – wygaszaj膮 objawy reakcji alergicznej, uniemo偶liwiaj膮c przy艂膮czenie si臋 histaminy (to ona odpowiada za wyst臋powanie objaw贸w alergii) do receptor贸w,
  • kromony – wykazuj膮 skuteczne dzia艂anie, cho膰 s艂absze od glikokortykosteroid贸w, jednak ze wzgl臋du na wy偶szy profil bezpiecze艅stwa, mog膮 by膰 przepisane ma艂ym dzieciom i kobietom w ci膮偶y,
  • leki obkurczaj膮ce naczynia b艂ony 艣luzowej – zalecane do dora藕nego i kr贸tkotrwa艂ego stosowania.

Inhalacje na katar sienny

Na katar sienny cz臋sto poleca si臋 inhalacje (nebulizacje). To prosty i bezpieczny zabieg, kt贸ry dzieci i doro艣li mog膮 wykona膰 samodzielnie w domu. Potrzebny do tego jest tylko nebulizator (koszt oko艂o 100 z艂) i ampu艂ki z roztworem chlorku sodu (oko艂o 20 z艂 za opakowanie). 

Ampu艂ki z roztworem chlorku sodu (NaCl) wyst臋puj膮 w r贸偶nych st臋偶eniach.

  • Roztwory izotoniczne (0,9% NaCl), nazywane te偶 fizjologicznymi, s艂u偶膮 do oczyszczania i nawil偶ania nosa.
  • Roztwory hipertoniczne (>0,9 NaCl) pomagaj膮 w oczyszczaniu i udro偶nieniu nosa.

W 艂agodzeniu objaw贸w kataru siennego dobrze sprawdzaj膮 si臋 roztwory chlorku sodu wzbogacone o ektoin臋. To cz膮steczka naturalnego pochodzenia, kt贸ra tworzy hydrootoczk臋, utrudniaj膮c w ten spos贸b wnikanie do organizmu alergen贸w. Poza tym ektoina dobrze nawil偶a podra偶nion膮 艣luz贸wk臋 (co dzieje si臋 np. po d艂u偶szym stosowaniu glikokortykosteroid贸w donosowych).

Domowe sposoby na katar sienny

Opr贸cz leczenia farmakologicznego w zwalczaniu alergii pomocne s膮 domowe sposoby. To przede wszystkim odpowiednie nawodnienie organizmu i dbanie o dobr膮 jako艣膰 powietrza w mieszkaniu. Warto stosowa膰 oczyszczacze i nawil偶acze powietrza, otwiera膰 okna tylko w odpowiednich momentach, aby nie wpuszcza膰 alergen贸w. Najlepiej wietrzy膰 po deszczu, a tak偶e wczesnym rankiem i p贸藕nym popo艂udniem, bo wtedy te偶 jest wi臋ksza wilgotno艣膰 powietrza. Najgorzej w ci膮gu dnia, w po艂udnie, kiedy powietrze jest bardzo suche. Kalendarze pylenia i prognozy dla alergik贸w pomagaj膮 pozna膰 aktywno艣膰 poszczeg贸lnych alergen贸w i zwi臋kszy膰 ochron臋 przed nimi.

Osoby uczulone na roztocza kurzu domowego powinny cz臋sto zmienia膰 po艣ciel i razem z ko艂dr膮 i poduszk膮 pra膰 w minimum 60 鈩. Wa偶ne, aby tak偶e oczyszcza膰 z roztoczy materac, a tak偶e firanki i zas艂ony. Wszystkie tekstylia dobrze jest uprasowa膰. Ksi膮偶ki, kt贸re r贸wnie偶 s膮 siedliskiem alergizuj膮cych paj臋czak贸w, powinny by膰 trzymane w zamkni臋ciu – na regale z szyb膮 lub w zamykanych szafkach. Dywany warto co jaki艣 czas spryskiwa膰 specjalnymi 艣rodkami na roztocza i odkurza膰 odkurzaczami z filtrem antyalergicznym. Roztocza nie lubi膮 niskich temperatur, dlatego mo偶na oczy艣ci膰 z nich pluszaki, umieszczaj膮c je w folii w zamra偶arce. 

Jak leczy膰 katar sienny u doros艂ych?

Arsena艂 lek贸w na katar sienny dla doros艂ych jest spory. Za najskuteczniejsze uchodz膮 jednak glikokortykosteroidy donosowe. Wp艂ywaj膮 korzystnie na wszystkie objawy choroby, zar贸wno katar sienny, jak i zapalenie spoj贸wek, a pierwsze efekty ich dzia艂ania pojawiaj膮 si臋 ju偶 po up艂ywie 7-12 godzin. S膮 bezpieczne, tak偶e przy d艂u偶szym stosowaniu, dlatego sprawdzaj膮 si臋 w leczeniu przewlek艂ego kataru siennego. 

Glikokortykosteroidy mo偶na stosowa膰 samodzielnie lub w po艂膮czeniu z lekami przeciwhistaminowymi. Zaleca si臋 je zw艂aszcza, gdy katar sienny wyst臋puje z zapaleniem spoj贸wek i zmianami sk贸rnymi. 

Opr贸cz powy偶szych dora藕nie zaleca si臋 leki obkurczaj膮ce naczynia krwiono艣ne. B臋d膮 to na przyk艂ad krople na katar sienny z ksylometylozolin膮 lub fenylefryn膮. Dzia艂aj膮 w kr贸tkim czasie, ale mo偶na je stosowa膰 maksymalnie 5 dni. D艂u偶sza aplikacja niesie ryzyko rozwoju polekowego nie偶ytu nosa. Preparat, kt贸ry z podobn膮 skuteczno艣ci膮 udra偶nia nos, ale jest bezpieczniejszy przy d艂ugotrwa艂ym stosowaniu, bo nie powoduje efektu przyzwyczajenia, to hipertoniczny spray Ectorhin z ektoin膮

Ulg臋 w katarze siennym mog膮 przynie艣膰 te偶 inhalacje. Rozpylenie w nosie cz膮steczek soli fizjologicznej lub wody morskiej sprzyja usuwaniu wydzieliny i odblokowaniu zatkanego nosa. 

Jak leczy膰 katar sienny w ci膮偶y?

Kobietom w ci膮偶y przeciwwskazane jest wiele lek贸w alergicznych, poniewa偶 mog膮 niekorzystnie wp艂ywa膰 zar贸wno na organizm przysz艂ej mamy, jak i rozw贸j dziecka. Niekt贸re leki przeciwalergiczne mog膮 by膰 wyj膮tkowo zalecone przez lekarza, je艣li uzna, 偶e ich u偶ycie przyniesie wi臋cej korzy艣ci ni偶 zagro偶e艅. Ze wzgl臋du na ich potencjalne dzia艂ania uboczne kobiety ci臋偶arne nie powinny stosowa膰 na w艂asn膮 r臋k臋 偶adnych lek贸w, czy to dost臋pnych na recept臋, czy bez recepty. Mog膮 za to si臋gn膮膰 po bezpieczne roztwory soli fizjologicznej, hipertonicznej czy soli morskiej. Ich dora藕ne stosowanie nawadnia 艣luz贸wk臋 i pomaga oczy艣ci膰 nos z zalegaj膮cej wydzieliny.

Jak leczy膰 katar sienny u dzieci?

Im m艂odsze dziecko, tym mniej lek贸w na alergi臋 mo偶na zastosowa膰. Niemowl臋 z wodnistym katarem powinien zbada膰 lekarz. Pediatra przepisze bezpieczne leczenie, a w razie potrzeby, skieruje na badania diagnostyczne. Rodzicom zaleca si臋 odpowiedni膮 piel臋gnacj臋 nosa maluszka. Wa偶ne, by dbali o dro偶no艣膰 nosa dziecka. W tym celu nale偶y odci膮ga膰 zalegaj膮c膮 wydzielin臋 specjalnym aspiratorem. Wskazane s膮 te偶 spraye z wod膮 morsk膮 (jak Ectimer, Solik), przeznaczone dla dzieci od 1. miesi膮ca 偶ycia. 

Katar sienny u dzieci starszych mo偶na zwalcza膰 przy pomocy lek贸w glikokortykosteroidowych lub nieco s艂abiej dzia艂aj膮cych kromon贸w. Dora藕nie zaleca si臋 oczyszczanie nosa sola morsk膮 lub inhalacje z soli fizjologicznej. Leczenie powinno przebiega膰 zgodnie z instrukcji pediatry lub alergologa. 

Czy mo偶na ca艂kowicie wyleczy膰 katar sienny?

Skutecznym sposobem na wyleczenie kataru siennego jest odczulanie, czyli immunoterapia alergenowa. To jedyna metoda przyczynowego leczenia alergii, kt贸ra pozwala poprawi膰 tolerancj臋 organizmu na dan膮 substancj臋 uczulaj膮c膮. Polega na podawaniu (podsk贸rnie, podj臋zykowo, doustnie) coraz wi臋kszych dawek alergenu. Leczenie trwa nawet kilka lat, ale przynosi dobre rezultaty. Mo偶na przeprowadzi膰 je u doros艂ych i dzieci. Dolna granica wieku – 5. rok 偶ycia. 

Mimo szeregu zalet, trzeba wiedzie膰, 偶e odczulanie obarczone jest pewnym ryzykiem. Mo偶e wywo艂a膰 siln膮 reakcj臋 alergiczn膮, w tym wstrz膮s anafilaktyczny. Dlatego, aby j膮 przeprowadzi膰 musz膮 by膰 spe艂nione okre艣lone kryteria. Do rozpocz臋cia immunoterapii alergenowej niezb臋dna jest diagnoza alergicznego nie偶ytu nosa i skierowanie od lekarza. 

Mo偶e zainteresowa膰 Ci臋 r贸wnie偶: Odczulanie dzieci – czy to ma sens? Jak poradzi膰 sobie z alergi膮 u dziecka?


Uwolnij si臋 od uci膮偶liwych objaw贸w alergii


A. S艂owi艅ska, Alergie uk艂adu oddechowego 鈥 katar sienny. Standardy leczenia, leczenie komplementarne, Borgis – Medycyna Rodzinna 2/2003, s. 77-84

K. Korzeniowska i wsp., Leki przeciwhistaminowe w ci膮偶y, farmacja wsp贸艂czesna, 2013, 6: 23-27

E. 艁ukasik, A. Karney, Roztocza: jak si臋 ich pozby膰?, Instytut Matki i Dziecka, epozytywnaopinia.pl, dost臋p 10.02.2023, http://Roztocza: jak si臋 ich pozby膰? – ePozytywna Opinia 

M. 艢wierszczy艅ska-Kr臋pa i wsp., Alergiczny nie偶yt nosa, [w:] Interna Szczeklika. Ma艂y podr臋cznik 2019/2020, Krak贸w 2019, s. 1194-1198